برای دنبال کردن اقتصاد ایران بعد از جنگ، پنج شاخص کافی است: صادرات نفت ایران، تردد تنگه هرمز، قیمت برنت، دلار آزاد و تورم. در داده ۲ و ۳ سپتامبر ۲۰۲۶ برنت نزدیک ۹۶ دلار است، دلار آزاد تهران در محدوده ۲۱۵ تا ۲۲۰ هزار تومان نوسان دارد، تورم نقطهای مرداد مرکز آمار ۸۹ درصد است و از ۱۴ ژوئیه عبور موفق نفت خام ایران از هرمز به چین ثبت نشده است. یک روز پرتردد هرمز را با روز کمتردد یکی نکنید.
| شاخص | آخرین عدد | تاریخ و منبع | تغییر |
|---|---|---|---|
| برنت | ۹۵٫۶۳ دلار در هر بشکه | ۲ سپتامبر؛ شاخص/فیوچرز. اسپات EIA در ۱ سپتامبر ۹۶٫۰۲ دلار | بالاتر از هفته آخر اوت؛ با رقم جلسه یکی نیست |
| نفت آمریکا (WTI) | ۹۱٫۰۱ دلار | همان نشست ۲ سپتامبر | همجهت با برنت |
| تردد هرمز | چهار کشتی کالایی در برابر میانگین ۱۰روزه حدود ۱۳ کشتی | داده مقدماتی کپلر در بازتاب ۲ سپتامبر | وزیر انرژی آمریکا برای دوشنبه ۱۷ میلیون بشکه اعلام کرد؛ واحد و روز فرق دارد |
| صادرات نفت خام ایران از هرمز به چین | صفر از ۱۴ ژوئیه | رویترز ۱ سپتامبر به نقل از کپلر، وورتکسا و تانکرترکرز | بارگیری اوت حدود ۲۲۰ تا ۲۵۵ هزار بشکه در روز؛ بارگیری با وصول یکی نیست |
| دلار آزاد تهران | محدوده ۲۱۵ تا ۲۲۰ هزار تومان | ۱۱ شهریور؛ اقتصادآنلاین، رکنا، بنکر | اول شهریور از ۲۰۰ هزار گذشته بود |
| تورم مرداد ۱۴۰۵ | نقطهای ۸۹٪ و سالانه ۶۹٫۹٪ مرکز آمار | ایرنا / مرکز آمار | ماهانه ۳٫۴٪؛ نقطهای تیر ۸۷٫۹٪ بود |
پنج شاخص اقتصاد ایران بعد از جنگ کداماند؟
صادرات وصولشده نفت جریان اصلی ارز کالاهای اساسی است. تردد هرمز نشان میدهد تنگه از نظر تجاری باز است یا نه. برنت هزینه انرژی جهان را جابهجا میکند. دلار آزاد انتظارات داخل ایران را نشان میدهد. تورم قیمتی است که خانوار لمس میکند.
معیار پایان جنگ موضوع یادداشت «جنگ کی تمام میشود؟» است. اثر نفت گران بر اوراق در «شوک بازار اوراق» آمده است. این صفحه همان فشار را به پنج عدد ایران ترجمه میکند.
صادرات نفت ایران از هرمز چقدر است؟
رویترز در ۱ سپتامبر نوشت از ۱۴ ژوئیه هیچ محموله موفق نفت خام ایران از هرمز به چین ثبت نشده است. چین خریدار اصلی باقیمانده بوده است.
بارگیری اوت حدود ۲۲۰ تا ۲۵۵ هزار بشکه در روز برآورد شده؛ ژوئیه حدود ۷۴۰ هزار و مارس حدود ۲ میلیون بشکه در روز. نفت روی کشتی داخل تنگه به بودجه نمیرسد. تانکرترکرز از ۲۹ نفتکش با حدود ۳۶٫۱۱ میلیون بشکه داخل تنگه خبر داد.
وورتکسا گفته حتی در اوج تحریم ۲۰۱۹ و ۲۰۲۰ هر ماه مقداری نفت ایران از هرمز خارج میشد. توقف چند هفتهای فعلی از آن دوره شدیدتر گزارش شده است. این مقایسه آمار ردیاب است، نه حکم سیاسی.
تردد تنگه هرمز را با چه عددی باید خواند؟
وزیر انرژی آمریکا گفته روز دوشنبه بیش از ۱۷ میلیون بشکه نفت از هرمز عبور کرده است. بازتاب همان هفته به نقل از کپلر نوشت روز بعد چهار کشتی کالایی گذشتند؛ میانگین ۱۰ روز قبل حدود ۱۳ کشتی بود. واحد، روز و منبع فرق دارد.
سپاه اعلام کرد دو نفتکش با مین برخورد کردهاند. منابع غربی در همان گزارشها این ادعا را کامل تأیید نکردند؛ باید بهعنوان اعلام طرف ایرانی ثبت شود.
پیش از جنگ، EIA عبور نفت و فرآورده در فصل چهارم ۲۰۲۵ را ۲۱٫۶ میلیون بشکه در روز نوشته بود. در فصل دوم ۲۰۲۶ این رقم به ۴٫۹ میلیون بشکه در روز رسید. جزئیات در «بازار نفت و هرمز» و «بحران هرمز» آمده است. یک روز ۱۷ میلیون بشکهای، اگر درست باشد، بازگشت پایدار به سطح پیش از جنگ نیست.
قیمت نفت برنت برای ایران چه معنایی دارد؟
برنت ۲ سپتامبر ۹۵٫۶۳ دلار و WTI ۹۱٫۰۱ دلار گزارش شد. برای واردکننده جهانی، نفت گرانتر یعنی تورم وارداتی بیشتر. برای ایران تا وقتی صادرات وصولشده نزدیک صفر است، قیمت بالای جهانی درآمد ارزی نمیسازد. ترکیب «نفت گران در جهان و نفت فروشنرفته در ایران» هزینه واردات را بالا و عرضه ارز را کم نگه میدارد.
قیمت دلار آزاد بعد از جنگ چند است؟
در ۱۱ شهریور دلار آزاد تهران بسته به منبع بین حدود ۲۱۵ هزار و ۲۲۰ هزار تومان گزارش شد. درهم امارات نزدیک ۵۹ تا ۶۰ هزار تومان بود. این نرخ را با حواله مرکز مبادله یکی نکنید؛ حواله همان روز جدا و پایینتر بود.
اول شهریور مرز ۲۰۰ هزار شکسته شد. فاصله ده روزه تا کانال ۲۱۵–۲۲۰ شتاب انتظارات را نشان میدهد. مسیر همان هفته در «تحلیل دلار هفته اول شهریور» آمده است. همتی پیشتر از آمادگی برای تزریق تا ۲ میلیارد دلار گفته بود. اثر آن روی این محدوده فقط با داده روزهای بعد سنجیده میشود.
تورم مرداد ۱۴۰۵ چند درصد شد؟
مرکز آمار تورم نقطهای مرداد را ۸۹ درصد، سالانه را ۶۹٫۹ درصد و ماهانه را ۳٫۴ درصد اعلام کرد. سبد بانک مرکزی جدا است؛ میانگین گرفتن دو نهاد خطا است.
| شاخص مرداد ۱۴۰۵ | مرکز آمار | بانک مرکزی (بازتاب رسانهای) |
|---|---|---|
| ماهانه | ۳٫۴ درصد | ۳٫۷ درصد |
| نقطهای | ۸۹ درصد | ۸۴٫۴ درصد |
| سالانه | ۶۹٫۹ درصد | — |
تورم سالانه نزدیک ۷۰ درصد با برآورد صندوق برای تورم امسال ایران همخوانتر است تا رقم ۸۹ درصدی نقطهای. تا گزارش شهریور، این ردیف را دست نزنید مگر منبع رسمی تازه بیاید. زمینه بلندمدت در «تورم دی ۱۴۰۴» دیده میشود.
این گزارش را چطور بهروز کنیم؟
- برنت و WTI: تسویه روزانه؛ سطح جلسه را با عدد تسویه قاطی نکنید.
- تردد هرمز: کپلر یا EIA. ادعای مقامها را جدا بنویسید.
- صادرات ایران: بارگیری، عبور موفق و فروش از انبار شناور را جدا نگه دارید.
- دلار آزاد: محدوده روز، نه یک نرخ منجمد. شورتکد لحظهای همینجاست.
- تورم: فقط بعد از گزارش مرکز آمار یا بانک مرکزی.
از روی این پنج عدد چه خوانشی درست است؟
| خوانش | اگر این اتفاق بیفتد | نشانه در جدول |
|---|---|---|
| آرام شدن مسیر تجارت | عبور منظم هرمز و رسیدن نفت ایران به خریدار | تردد چندروزه نزدیک میانگین؛ صادرات صفر شکسته شود |
| ادامه وضعیت فعلی | یک روز تردد بالا و روز بعد افت | برنت میانه ۹۰؛ دلار بالای ۲۰۰ هزار؛ صادرات ایران نزدیک صفر |
| فشار بیشتر | درگیری تازه یا اختلال بیمهای بیشتر | برنت سقف جدید؛ دلار بالای محدوده فعلی؛ بارگیری داخل تنگه بماند |
با داده ۱۲ شهریور، جدول با خوانش میانی سازگارتر است. این داوری تا چاپ بعدی است.
جمعبندی
پنج شاخص اصلی در ۱۲ شهریور این تصویر را میدهند: برنت نزدیک ۹۶ دلار، دلار آزاد در محدوده ۲۱۵ تا ۲۲۰ هزار تومان، تورم نقطهای مرداد ۸۹ درصد، صادرات موفق نفت ایران از هرمز به چین از ۱۴ ژوئیه صفر، و تردد هرمز در یک روز چهار کشتی در برابر ادعای ۱۷ میلیون بشکهای روز دیگر. با عوض کردن جدول بالا میتوان فهمید فشار کم شده، مانده یا بیشتر شده است.
سؤالات متداول
مهمترین شاخص اقتصاد ایران بعد از جنگ کدام است؟
هیچ شاخصی بهتنهایی کافی نیست. صادرات وصولشده نفت جریان ارز را میسازد؛ دلار آزاد انتظارات را نشان میدهد؛ تورم قیمت خانوار است.
چرا ۱۷ میلیون بشکه با چهار کشتی قابل جمع نیست؟
۱۷ میلیون بشکه ادعای یک مقام آمریکایی برای دوشنبه است. چهار کشتی داده مقدماتی ردیاب برای روز بعد است. واحد، روز و منبع فرق دارد.
بارگیری نفت ایران یعنی صادرات؟
خیر. صادرات وقتی معنا دارد که کشتی از هرمز عبور کند و محموله به خریدار برسد.
دلار آزاد دقیقاً چند است؟
در ۱۱ شهریور منابع مختلف ۲۱۵ تا ۲۲۰ هزار تومان نوشتهاند. نرخ لحظهای را از افزونه یا جدول روز بخوانید.
تورم ۸۹ درصد را هر روز عوض کنیم؟
خیر. این رقم مرداد مرکز آمار است. تا ماه بعد فقط دلار، نفت و تردد هرمز عوض میشوند.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟