بر اساس اعلام مدیرعامل سازمان نوسازی صنایع، طرح جدید دولت برای حمایت از جایگزینی موتورسیکلت فرسوده وارد مرحله اجرایی شده است. طبق این طرح، برای مالکان موتورسیکلتهایی که عمر آنها بیش از شش سال است، وام ۲۰۰ میلیون تومانی با هدف خرید مدلهای جدید و استاندارد پرداخت میشود.
این تسهیلات قرار است با همکاری بانکها و سازندگان موتورسیکلت ارائه شود و بخشی از برنامه جامع کاهش آلودگی هوای کلانشهرها به شمار میرود. سازمان نوسازی صنایع تأکید کرده که تردد موتورهای فرسوده سهم قابل توجهی در انتشار آلایندههای شهری دارد و نوسازی این ناوگان میتواند اثر محسوسی بر کیفیت هوا داشته باشد.
چرا نوسازی موتورسیکلتها ضرورت پیدا کرده است؟
طبق آمارهای حملونقل شهری، حدود نیمی از منابع آلاینده در برخی کلانشهرها متعلق به وسایل نقلیه دوچرخ است. موتورسیکلتهای کاربراتوری و قدیمی مصرف سوخت بالاتری دارند و حجم آلودگی منتشرشده از آنها چند برابر استانداردهای جهانی است.
از این منظر، طرح جایگزینی موتورسیکلت فرسوده نهتنها یک برنامه حملونقلی، بلکه یک اقدام محیطزیستی و سلامتمحور محسوب میشود.
چند دلیل اصلی اجرای این طرح عبارتاند از:
- سهم بالای موتورسیکلتهای فرسوده در انتشار آلایندههای خطرناک،
- هزینه بالای نگهداری و تعمیر این موتورها،
- مصرف بالای سوخت و فشار بر شبکه تأمین بنزین،
- نیاز به توسعه حملونقل کممصرف و پاک.
با توجه به عمر بیش از شش سال بخش قابل توجهی از موتورهای شهری، نوسازی ناوگان یک اقدام ضروری است.
اثر وام ۲۰۰ میلیونی بر رفتار دارندگان موتورسیکلت
وام ۲۰۰ میلیون تومانی میتواند جذابیت اقتصادی قابلتوجهی برای مالکان موتورهای قدیمی ایجاد کند، بهخصوص در شرایطی که قیمت مدلهای جدید افزایش یافته است.
تجربه طرحهای مشابه نشان میدهد:
- اگر تسهیلات با بازپرداخت مناسب ارائه شود، تمایل به نوسازی افزایش مییابد،
- هزینه تعمیرات و مصرف سوخت موتورهای فرسوده معمولاً آنقدر بالاست که خرید موتور جدید از منظر اقتصادی بهصرفهتر میشود،
- وام میتواند جایگزینی داوطلبانه را به یک حرکت تدریجی در سراسر کشور تبدیل کند.
بنابراین، موفقیت این طرح تا حد زیادی به شرایط بازپرداخت، نرخ سود و سرعت تخصیص تسهیلات بستگی دارد.
تجربه کشورها در نوسازی دوچرخهموتوری و وسایل سبک
در کشورهای آسیای جنوبشرقی مانند هند، اندونزی و ویتنام، نوسازی موتورهای قدیمی از طریق تسهیلات ارزانقیمت یکی از ابزارهای اصلی کاهش آلودگی هوا بوده است.
مطالعات نشان میدهد جایگزینی هر موتور کاربراتوری با موتور انژکتوری یا برقی میتواند تا ۷۰ درصد آلودگی ناشی از این وسیله را کاهش دهد.
همچنین برنامههای تشویقی مانند یارانه خرید یا وامهای کمبهره در این کشورها سبب شده طی یک دهه، میلیونها موتور فرسوده از رده خارج شود.
جزئیات طرح جدید بنزین دولت | تمرکز بر کاهش اسراف و مقابله با قاچاق سوخت
نقش مالی تسهیلات در تغییر ناوگان حملونقل شهری
در تجربه کشورهایی مانند چین و ترکیه، ارائه وامهای هدفمند برای نوسازی ناوگان سبک باعث شده میانگین عمر وسایل نقلیه کاهش یابد و هزینههای سوخت و تعمیرات بهشدت کم شود.
مطابق تحلیلهای اقتصادی، بازدهی اجتماعی نوسازی ناوگان بهویژه در کلانشهرها بسیار بالاست، زیرا هر وسیله فرسوده که از چرخه خارج میشود، بار آلودگی و هزینه درمان ناشی از آن در سطح شهر کاهش مییابد.
طرح پرداخت وام ۲۰۰ میلیون تومانی برای جایگزینی موتورسیکلت فرسوده گامی مهم در راستای کاهش آلودگی هوا و نوسازی ناوگان سبک شهری است.
با توجه به اینکه موتورسیکلتهای بالای ۶ سال سهم بالایی در انتشار آلایندهها دارند، اجرای چنین طرحی میتواند تأثیر قابلتوجهی بر کیفیت هوا و مصرف سوخت داشته باشد.
موفقیت این برنامه اما به چند عامل کلیدی بستگی دارد:
- شرایط بازپرداخت و نرخ سود وام،
- ظرفیت تولید و عرضه موتورسیکلتهای استاندارد،
- سرعت و شفافیت فرایند اعطای تسهیلات،
- و همکاری بانکها و تولیدکنندگان.
اگر این عوامل بهدرستی مدیریت شود، این طرح میتواند یکی از مؤثرترین برنامههای ساماندهی تردد شهری در سالهای اخیر باشد و مسیر حرکت به سمت حملونقل پاک را تقویت کند؛ زیرا بهبود این مهم تنها با درنظر گرفتن مدیریت رفتار ناوگان خودرویی امکان پذیر نیست.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟