Skip to main content

چارسو اقتصاد

در حال دریافت تاریخ...

پر بازدیدترین مطالب

چارسواقتصاد

رسانه تحلیل و اخبار اقتصاد ایران و جهان

ناترازی برق چقدر به اقتصاد ایران ضربه می‌زند؟ خسارت روزانه ۱۸ همتی خاموشی‌ها

ناترازی برق چقدر به اقتصاد ایران ضربه می‌زند؟ خسارت روزانه ۱۸ همتی خاموشی‌ها

گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس از کسری ۲۰ درصدی برق در تابستان ۱۴۰۵ خبر می‌دهد؛ بحرانی که با افزایش خاموشی‌ها، تولید، سرمایه‌گذاری، بهره‌وری و رشد اقتصادی کشور را تحت تأثیر قرار خواهد داد.

- اندازه متن +

ناترازی برق دیگر فقط مشکل وزارت نیرو نیست؛ کمبود برق مستقیماً به تولید، سرمایه‌گذاری و رشد اقتصادی ایران ضربه می‌زند. برآوردهای منتشرشده برای تابستان ۱۴۰۵ از کسری قابل‌توجه برق در ساعات اوج مصرف حکایت دارد و مطالعات کمیسیون صنعت اتاق ایران نیز خسارت توقف تولید، انتقال و توزیع برق را حدود ۱۷ هزار و ۹۷۳ میلیارد تومان در روز برآورد کرده‌اند که بیش از ۹ هزار و ۲۱۸ میلیارد تومان آن به بخش صنعت مربوط می‌شود. توسعه سریع نیروگاه‌های خورشیدی بخشی از شکاف را کاهش می‌دهد، اما بدون اصلاح شبکه، افزایش بهره‌وری، مدیریت مصرف و ذخیره‌سازی انرژی، بحران برق همچنان می‌تواند یکی از گلوگاه‌های رشد اقتصاد ایران باقی بماند.

آخرین به‌روزرسانی: ۹ مهر ۱۴۰۵

ناترازی برق در ایران طی چند سال از یک مسئله فنی در صنعت انرژی به یک محدودیت اقتصادی تبدیل شده است. وقتی کارخانه نمی‌داند در ساعات کاری برق پایدار خواهد داشت یا نه، مسئله دیگر فقط تعداد مگاوات‌های کمبود شبکه نیست؛ برنامه تولید، هزینه تمام‌شده، صادرات، سرمایه‌گذاری و حتی تصمیم بنگاه برای توسعه ظرفیت تحت تأثیر قرار می‌گیرد.

به همین دلیل برای سنجش واقعی بحران برق باید از سؤال «چند مگاوات برق کم داریم؟» عبور کرد و پرسید: این کمبود چند ساعت ادامه دارد، کدام بخش اقتصاد را محدود می‌کند و هر ساعت محدودیت چه میزان تولید را از اقتصاد حذف می‌کند؟

ناترازی برق ایران در تابستان ۱۴۰۵ چقدر برآورد شده است؟

براساس سناریوهای منتشرشده درباره وضعیت شبکه برق در تابستان ۱۴۰۵، حتی با افزایش ظرفیت تولید، همچنان فاصله قابل‌توجهی میان توان قابل تأمین شبکه و تقاضای برق در ساعات اوج مصرف وجود دارد.

در سناریوی واقع‌بینانه، ناترازی اوج مصرف حدود ۱۳.۶ هزار مگاوات برآورد شده است. این عدد یک پیش‌بینی سناریویی است و نباید به معنی آن تلقی شود که شبکه در تمام ساعات تابستان دقیقاً با همین مقدار کسری روبه‌رو بوده است.

سناریوبرآورد ناترازی برقبرداشت اقتصادی
خوش‌بینانهحدود ۱۰ هزار مگاواتکاهش فشار شبکه، اما ادامه نیاز به مدیریت مصرف
واقع‌بینانهحدود ۱۳.۶ هزار مگاواتادامه محدودیت در ساعات اوج مصرف
بدبینانهتا حدود ۱۸.۸ هزار مگاواتریسک بیشتر محدودیت برق صنایع و شبکه

اما نکته مهم‌تر در گزارش مربوط به توزیع زمانی ناترازی است. حدود ۶۰ درصد ساعات مورد بررسی، ناترازی کمتر از ۶ هزار مگاوات و حدود ۸۲ درصد ساعات ناترازی کمتر از ۱۰ هزار مگاوات دارند.

این داده یک پیام سیاستی مهم دارد: شبکه برای تمام ساعات سال به ده‌ها هزار مگاوات نیروگاه جدید نیاز ندارد. بخشی از مشکل در تعداد محدودی از ساعات اوج مصرف متمرکز است و می‌توان قسمتی از آن را با مدیریت تقاضا، ذخیره‌سازی، افزایش راندمان و جابه‌جایی مصرف حل کرد.

خاموشی برق روزانه چقدر به اقتصاد ایران خسارت می‌زند؟

یکی از مهم‌ترین اعداد برای فهم ابعاد اقتصادی ناترازی برق، برآورد کمیسیون صنعت اتاق ایران از هزینه قطعی برق است.

براساس این برآورد، توقف تولید، انتقال و توزیع برق می‌تواند در هر روز حدود ۱۷ هزار و ۹۷۳ میلیارد تومان خسارت اقتصادی ایجاد کند.

از این رقم، حدود ۹ هزار و ۲۱۸ میلیارد تومان مربوط به بخش صنعت برآورد شده است.

شاخصبرآورد خسارت
خسارت روزانه قطعی برق به اقتصادحدود ۱۷,۹۷۳ میلیارد تومان
خسارت روزانه بخش صنعتحدود ۹,۲۱۸ میلیارد تومان
سهم صنعت از این برآورد خسارتبیش از نیمی از کل خسارت

این ارقام را باید به‌عنوان برآورد اقتصادی اتاق ایران خواند، نه هزینه حسابداری قطعی و یکسان برای تمام روزهای خاموشی. میزان واقعی زیان به مدت قطعی، بخش اقتصادی، زمان محدودیت و امکان جبران تولید بستگی دارد.

چرا خسارت قطعی برق بسیار بیشتر از قیمت خود برق است؟

اشتباه رایج این است که هزینه خاموشی فقط معادل ارزش برقی در نظر گرفته شود که تولید یا مصرف نشده است. برای یک کارخانه، برق یک نهاده واسطه‌ای است که نبود آن می‌تواند کل خط تولید را متوقف کند.

  • تولید از دست می‌رود

    کارخانه در مدت محدودیت برق قادر به استفاده کامل از ظرفیت تولید نیست و بخشی از محصول برنامه‌ریزی‌شده تولید نمی‌شود.

  • هزینه ثابت همچنان باقی می‌ماند

    حقوق نیروی انسانی، استهلاک، اجاره، هزینه مالی و بسیاری از هزینه‌های ثابت حتی هنگام توقف خط تولید ادامه دارند.

  • خاموش و روشن کردن خط تولید هزینه دارد

    در برخی صنایع، توقف ناگهانی خط تولید می‌تواند علاوه بر کاهش محصول، هزینه راه‌اندازی مجدد و تعمیر تجهیزات ایجاد کند.

  • قرارداد و صادرات آسیب می‌بیند

    تأخیر در تحویل کالا می‌تواند اجرای قراردادهای داخلی و صادراتی را مختل کند و قابلیت پیش‌بینی تولیدکننده ایرانی را کاهش دهد.

  • زنجیره تأمین هم متوقف می‌شود

    کاهش تولید صنایع مادر می‌تواند به واحدهای پایین‌دستی منتقل شود؛ بنابراین اثر ناترازی برق الزاماً در همان کارخانه‌ای که برقش محدود شده متوقف نمی‌ماند.

کدام صنایع بیشتر از ناترازی برق آسیب می‌بینند؟

شدت آسیب برای همه صنایع یکسان نیست. صنایع انرژی‌بر و خطوط تولید پیوسته معمولاً حساسیت بیشتری به محدودیت برق دارند.

صنعتاثر اصلی محدودیت برق
فولادکاهش تولید و محدودیت استفاده از ظرفیت خطوط
سیمانافت تولید و افزایش ریسک اختلال در عرضه
آلومینیومحساسیت بالای فرآیند تولید به تأمین پایدار انرژی
معدنکاهش فعالیت استخراج، فرآوری و تجهیزات
پتروشیمی و صنایع شیمیاییاختلال در فرآیندهای پیوسته و افزایش هزینه عملیاتی
صنایع کوچککاهش ساعات فعالیت و افزایش هزینه تولید هر واحد محصول

برق چگونه از گلوگاه انرژی به گلوگاه رشد اقتصادی تبدیل شد؟

رشد اقتصادی نیازمند افزایش سرمایه، نیروی کار و بهره‌وری است. ناترازی انرژی می‌تواند هر سه مسیر را محدود کند.

اگر یک سرمایه‌گذار برای ساخت کارخانه جدید مطمئن نباشد که در فصل گرم برق پایدار خواهد داشت، بازده مورد انتظار پروژه کاهش و ریسک آن افزایش پیدا می‌کند.

برای واحد موجود نیز سرمایه‌گذاری در توسعه ظرفیت زمانی منطقی است که زیرساخت لازم برای استفاده از آن ظرفیت وجود داشته باشد.

در نتیجه رابطه ناترازی برق با رشد اقتصادی فقط از مسیر «تولید از دست‌رفته امروز» نیست؛ بخشی از زیان می‌تواند به شکل سرمایه‌گذاری انجام‌نشده فردا ظاهر شود.

آیا بار اصلی ناترازی برق بر دوش صنایع افتاده است؟

داده‌های مصرف برق نشان می‌دهد صنعت یکی از بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان برق ایران است. در آمارهای پیشین، سهم صنعت از مصرف برق حدود ۳۶ درصد و سهم بخش خانگی حدود ۳۱ درصد گزارش شده بود.

اما در دوره اعمال محدودیت‌ها، ترکیب مصرف تغییر کرده است. وزیر صنعت، معدن و تجارت در تابستان ۱۴۰۵ اعلام کرد سهم برق صنایع در مقطعی از حدود ۳۶ درصد به ۲۴ درصد کاهش یافته، در حالی که سهم بخش خانگی از ۳۱ درصد به حدود ۴۱ درصد رسیده است.

این تغییر برای تحلیل اقتصادی اهمیت زیادی دارد. اگر مدیریت کمبود برق عمدتاً با محدودکردن تولید انجام شود، شبکه ممکن است از نظر فنی متعادل‌تر شود، اما بخشی از هزینه آن به تولید ناخالص داخلی، فروش بنگاه‌ها و زنجیره تأمین منتقل خواهد شد.

آیا ساخت نیروگاه بیشتر به‌تنهایی مشکل ناترازی برق را حل می‌کند؟

نه به‌طور کامل. افزایش ظرفیت تولید ضروری است، اما شکل زمانی ناترازی نشان می‌دهد ساخت نیروگاه تنها ابزار حل بحران نیست.

وقتی حدود ۶۰ درصد ساعات ناترازی زیر ۶ هزار مگاوات و حدود ۸۲ درصد ساعات زیر ۱۰ هزار مگاوات است، ساخت ظرفیت بسیار بزرگ صرفاً برای چند ساعت اوج تقاضا می‌تواند راهکاری پرهزینه باشد.

مجموعه راه‌حل اقتصادی‌تر شامل چند مسیر هم‌زمان است:

  • افزایش راندمان نیروگاه‌های موجود

    تکمیل واحدهای بخار نیروگاه‌های گازی و تبدیل آنها به سیکل ترکیبی می‌تواند بدون افزایش متناسب مصرف سوخت، برق بیشتری تولید کند.

  • مدیریت تقاضا در ساعات اوج

    انتقال بخشی از مصرف صنایع و مشترکان بزرگ از ساعات پیک به ساعات کم‌بار می‌تواند نیاز به ظرفیت پیک را کاهش دهد.

  • کنتور هوشمند و تعرفه زمان‌مند

    قیمت‌گذاری متفاوت برق در ساعات مختلف می‌تواند مصرف‌کننده را به انتقال مصرف از ساعات بحرانی تشویق کند.

  • کاهش تلفات شبکه

    هر واحد برقی که در انتقال و توزیع حفظ شود، عملاً بخشی از نیاز به تولید جدید را کاهش می‌دهد.

  • توسعه تولید پراکنده

    نیروگاه‌های کوچک و تولید در محل مصرف می‌توانند فشار بخشی از شبکه انتقال را کاهش دهند.

برق خورشیدی چقدر از ناترازی ایران را حل کرده است؟

یکی از مهم‌ترین تغییرات پس از انتشار اولیه این گزارش، سرعت‌گرفتن توسعه نیروگاه‌های خورشیدی است.

طبق اظهارات مسئولان ساتبا در شهریور ۱۴۰۵، برنامه این است که ظرفیت انرژی خورشیدی کشور تا پایان سال به حدود ۷ تا ۸ هزار مگاوات نزدیک شود.

این افزایش ظرفیت می‌تواند به کاهش کسری برق در ساعات آفتابی کمک کند؛ اتفاقاً ساعات گرم روز با بخشی از پیک مصرف تابستان هم‌زمان هستند.

اما خورشیدی یک محدودیت بنیادی دارد: بعد از غروب خورشید تولید آن به‌شدت کاهش می‌یابد.

گزارش‌های مربوط به ناترازی سال ۱۴۰۵ نیز هشدار داده‌اند که چون بخشی از بهبود تراز برق در روز به نیروگاه‌های خورشیدی وابسته است، در صورت مدیریت‌نشدن بار، کسری برق شبانه می‌تواند همچنان مسئله‌ساز باشد.

چرا ذخیره‌سازی انرژی حلقه بعدی توسعه خورشیدی است؟

اگر ظرفیت خورشیدی سریع رشد کند اما شبکه امکان ذخیره انرژی یا انتقال مصرف را نداشته باشد، کشور ممکن است در ظهر برق بیشتری در اختیار داشته باشد ولی پس از غروب دوباره با کمبود مواجه شود.

به همین دلیل توسعه تجدیدپذیرها باید همراه با سه زیرساخت دیگر باشد:

  • ذخیره‌سازهای انرژی

    باتری‌های شبکه‌ای و سایر فناوری‌های ذخیره‌سازی امکان انتقال بخشی از برق تولیدشده در روز به ساعات عصر و شب را فراهم می‌کنند.

  • شبکه انتقال قوی‌تر

    ظرفیت جدید زمانی مفید است که شبکه بتواند برق تولیدی را از محل نیروگاه به مراکز مصرف منتقل کند.

  • مدیریت هوشمند بار

    هماهنگ‌کردن زمان مصرف صنایع، ساختمان‌ها و تجهیزات بزرگ با ساعات تولید تجدیدپذیر می‌تواند ارزش اقتصادی ظرفیت خورشیدی را افزایش دهد.

ارتباط ناترازی برق با گاز چیست؟

بحران برق ایران را نمی‌توان مستقل از گاز بررسی کرد. بخش بزرگی از تولید برق کشور متکی به نیروگاه‌های حرارتی است و در دوره‌های افزایش مصرف گاز خانگی، تأمین سوخت نیروگاه‌ها می‌تواند با محدودیت مواجه شود.

در نسخه قبلی این گزارش، عدد «کاهش ظرفیت تولید گاز کشور به حدود ۶۰۰ میلیون مترمکعب در روز» ذکر شده بود؛ بررسی جدید چارسو اقتصاد این گزاره را تأیید نمی‌کند.

عدد حدود ۶۰۰ میلیون مترمکعب در منابع معتبر به میزان تزریق روزانه گاز پالایشگاه‌های پارس جنوبی به شبکه سراسری در مقاطعی از سال اشاره دارد و نباید آن را با کل ظرفیت تولید گاز ایران یکی دانست.

بنابراین مسئله اصلی برای صنعت برق، کاهش کل تولید گاز به این رقم نیست؛ بلکه رقابت فصلی میان مصرف خانگی، نیروگاه‌ها و صنایع برای دریافت گاز و سوخت جایگزین است.

چرا برق ارزان می‌تواند خودش بخشی از مسئله ناترازی باشد؟

بحران صنعت برق فقط بحران ظرفیت نیست؛ مسئله سرمایه‌گذاری و اقتصاد صنعت برق نیز مطرح است.

اگر درآمد حاصل از فروش برق نتواند هزینه توسعه نیروگاه، شبکه انتقال، نگهداری و سرمایه‌گذاری جدید را پوشش دهد، انگیزه ورود سرمایه خصوصی کاهش پیدا می‌کند.

از طرف دیگر، اصلاح قیمت برق بدون طراحی نظام حمایتی برای خانوارهای کم‌مصرف و صنایع رقابت‌پذیر می‌تواند هزینه اجتماعی و تولیدی ایجاد کند.

بنابراین مسئله سیاست‌گذار فقط «گران یا ارزان کردن برق» نیست؛ بلکه طراحی مدلی است که هم مصرف غیرضروری را کاهش دهد و هم امکان سرمایه‌گذاری پایدار در زیرساخت برق را فراهم کند.

مقایسه مصرف برق ایران و ترکیه چه چیزی نشان می‌دهد؟

در داده‌های مورد استناد مطالعات صنعت برق، سهم مصرف صنعت در ایران حدود ۳۶ درصد و بخش خانگی حدود ۳۱ درصد گزارش شده است. در مقایسه‌های انجام‌شده با ترکیه، سهم صنعت در مصرف برق بیشتر و سهم بخش خانگی کمتر بوده است.

اما این مقایسه به‌تنهایی اثبات نمی‌کند که تمام مصرف خانگی ایران «غیرمولد» است. ساختار اقتصادی، اقلیم، نوع سیستم گرمایش و سرمایش، تعرفه‌ها، بهره‌وری ساختمان و ترکیب صنایع دو کشور متفاوت است.

نتیجه قابل دفاع‌تر این است که بخش ساختمان ایران ظرفیت قابل‌توجهی برای افزایش بهره‌وری انرژی دارد؛ نه اینکه هر کیلووات‌ساعت مصرف خانگی را غیرمولد بدانیم.

ناترازی برق چگونه سرمایه‌گذاری صنعتی را کاهش می‌دهد؟

برای سرمایه‌گذار صنعتی، فقط قیمت برق اهمیت ندارد؛ قابلیت اطمینان شبکه نیز بخشی از محاسبه اقتصادی پروژه است.

فرض کنید کارخانه‌ای برای تولید سالانه مشخصی طراحی شده اما در فصل گرم مجبور باشد چند روز در هفته ظرفیت خود را کاهش دهد. در این حالت:

  • نرخ بهره‌برداری از سرمایه کاهش پیدا می‌کند

    ماشین‌آلات و ساختمان کارخانه وجود دارند، اما امکان استفاده کامل از آنها فراهم نیست.

  • دوره بازگشت سرمایه طولانی‌تر می‌شود

    کاهش تولید سالانه باعث می‌شود درآمد پروژه نسبت به پیش‌بینی اولیه پایین‌تر باشد.

  • سرمایه‌گذار هزینه تأمین برق مستقل را محاسبه می‌کند

    احداث نیروگاه، خورشیدی، دیزل ژنراتور یا سایر منابع پشتیبان هزینه سرمایه‌گذاری پروژه را افزایش می‌دهد.

  • مزیت رقابتی صادرات کاهش می‌یابد

    تولیدکننده‌ای که برنامه تولید قابل پیش‌بینی ندارد، برای قراردادهای صادراتی بلندمدت با ریسک بیشتری مواجه است.

چه راهکاری بیشترین اثر را بر کاهش ناترازی برق دارد؟

داده‌ها نشان نمی‌دهند که یک راهکار واحد بتواند بحران برق ایران را حل کند. ترکیب سیاست‌ها اهمیت بیشتری دارد.

راهکاراثر اصلیافق اثرگذاری
مدیریت مصرف پیککاهش سریع کسری در ساعات بحرانیکوتاه‌مدت
افزایش راندمان نیروگاه‌هاتولید برق بیشتر با سوخت مشابهکوتاه تا میان‌مدت
تکمیل سیکل ترکیبیافزایش ظرفیت بدون رشد متناسب مصرف سوختمیان‌مدت
توسعه خورشیدیکاهش کسری در ساعات آفتابیکوتاه تا میان‌مدت
ذخیره‌سازی انرژیانتقال انرژی روز به ساعات شبمیان‌مدت
اصلاح شبکه انتقالافزایش امکان انتقال ظرفیت جدیدمیان تا بلندمدت
اصلاح اقتصاد صنعت برقافزایش انگیزه سرمایه‌گذاریبلندمدت
بهینه‌سازی ساختمان‌هاکاهش رشد مصرف خانگیمیان تا بلندمدت

ناترازی برق در نهایت چه اثری بر رشد اقتصادی ایران دارد؟

اثر اقتصادی بحران برق را می‌توان در چهار مرحله خلاصه کرد:

کمبود برق ← محدودیت تولید ← کاهش فروش و افزایش هزینه بنگاه ← افت سرمایه‌گذاری و ظرفیت رشد اقتصاد

به همین دلیل ناترازی انرژی می‌تواند حتی پس از پایان تابستان نیز بر اقتصاد اثر بگذارد. محصولی که امروز تولید نشده، قراردادی که از دست رفته یا سرمایه‌گذاری‌ای که به دلیل نبود زیرساخت انجام نشده، الزاماً با بازگشت برق در پاییز جبران نمی‌شود.

از این منظر، هزینه واقعی ناترازی فقط تعداد ساعات خاموشی نیست؛ بخشی از هزینه در رشد اقتصادی ازدست‌رفته پنهان می‌شود.

پرسش‌های پرتکرار درباره ناترازی برق ایران

  • چرا ایران با وجود منابع بزرگ گاز و انرژی با کمبود برق مواجه است؟

    وجود منابع انرژی به‌تنهایی تضمین‌کننده برق پایدار نیست. ظرفیت نیروگاهی، راندمان، تأمین سوخت، شبکه انتقال، سرمایه‌گذاری، رشد مصرف و مدیریت تقاضا همگی در تراز برق نقش دارند.

  • آیا استخراج رمزارز عامل اصلی ناترازی برق ایران است؟

    مصرف مراکز غیرمجاز استخراج رمزارز می‌تواند فشار اضافی بر شبکه ایجاد کند، اما ناترازی برق ایران مسئله‌ای بزرگ‌تر و ساختاری است و نمی‌توان کل کسری شبکه را به ماینینگ نسبت داد.

  • چرا به جای خانه‌ها برق صنایع محدود می‌شود؟

    مدیریت شبکه در شرایط کمبود با ملاحظات فنی و اجتماعی انجام می‌شود، اما محدودکردن برق صنعت هزینه اقتصادی دارد. داده‌های تابستان ۱۴۰۵ نشان داده‌اند که در برخی مقاطع سهم صنعت از مصرف برق به‌شدت کاهش یافته است.

  • آیا پنل خورشیدی خانگی می‌تواند مشکل کمبود برق را حل کند؟

    تولید پراکنده خورشیدی می‌تواند فشار شبکه را در ساعات روز کاهش دهد، اما حل ناترازی ملی به ترکیبی از نیروگاه‌های بزرگ و کوچک، شبکه مناسب، مدیریت مصرف و در آینده ذخیره‌سازی گسترده‌تر نیاز دارد.

  • چرا با ساخت نیروگاه‌های خورشیدی هنوز احتمال کمبود برق در شب وجود دارد؟

    تولید نیروگاه خورشیدی پس از غروب کاهش می‌یابد. اگر شبکه ذخیره‌سازی کافی یا منابع قابل اتکای دیگری برای ساعات شب نداشته باشد، افزایش خورشیدی به‌تنهایی پیک شبانه را پوشش نمی‌دهد.

  • آیا ناترازی برق می‌تواند باعث گرانی کالاها شود؟

    محدودیت برق می‌تواند هزینه تولید را از مسیر کاهش ظرفیت، استفاده از برق پشتیبان، توقف خطوط و افزایش هزینه ثابت هر واحد محصول بالا ببرد. میزان انتقال این هزینه به قیمت مصرف‌کننده به شرایط بازار هر صنعت بستگی دارد.

  • آیا احداث نیروگاه اختصاصی توسط صنایع راه‌حل نهایی است؟

    نیروگاه اختصاصی می‌تواند ریسک تأمین انرژی یک بنگاه را کاهش دهد، اما جایگزین اصلاح شبکه ملی و اقتصاد صنعت برق نیست و برای همه صنایع نیز از نظر اقتصادی امکان‌پذیر نیست.

جمع‌بندی؛ بحران برق دیگر فقط با مگاوات سنجیده نمی‌شود

ناترازی برق در ایران از یک مسئله فنی عبور کرده و به یکی از محدودیت‌های رشد اقتصادی تبدیل شده است. برآورد کسری بیش از ۱۳ هزار مگاواتی در سناریوی واقع‌بینانه اوج مصرف و خسارت روزانه نزدیک به ۱۸ هزار میلیارد تومانی قطعی برق نشان می‌دهد هزینه کمبود انرژی مستقیماً به بخش تولید منتقل می‌شود.

افزایش سریع ظرفیت خورشیدی خبر مثبتی برای سمت عرضه است، اما به‌تنهایی کافی نیست. اگر توسعه تولید با ذخیره‌سازی، تکمیل شبکه انتقال، افزایش راندمان نیروگاه‌های حرارتی و مدیریت مصرف همراه نشود، شکل ناترازی تغییر می‌کند اما اصل مسئله باقی می‌ماند.

راه‌حل اقتصادی بحران برق نیز الزاماً ساخت حداکثری نیروگاه نیست. توزیع زمانی ناترازی نشان می‌دهد بخش مهمی از کسری را می‌توان با ترکیبی از مدیریت بار، افزایش بهره‌وری، اصلاح اقتصاد صنعت برق، توسعه تجدیدپذیرها و سرمایه‌گذاری هدفمند در ظرفیت قابل اتکا کاهش داد.

برای اقتصاد ایران، هدف نهایی نباید فقط «خاموشی کمتر» باشد؛ معیار مهم‌تر این است که برق پایدار دیگر مانعی برای تولید، صادرات و تصمیم سرمایه‌گذار برای توسعه کسب‌وکار نباشد.

منابع گزارش

درباره نویسنده

حامد سلیمانی

حامد سلیمانی دانشجوی ارشد اقتصاد نظری در دانشگاه علامه طباطبایی، پژوهشگر اقتصادی و علاقه‌مند به مباحث حوزه اقتصاد پولی و مالی است.

ارسال دیدگاه
0 دیدگاه

نظر شما در مورد این مطلب چیه؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

خانه
آخرین اخبار
تنگه هرمز
تماس با ما