جدیدترین گزارش کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل (آنکتاد) از بهبود روند جذب سرمایهگذاری مستقیم خارجی (FDI) در ایران طی سال ۲۰۲۵ حکایت دارد. بر اساس این گزارش، ایران در شرایطی موفق به ثبت رشد دو رقمی در جذب سرمایه خارجی شده که اقتصاد جهانی همچنان با ریسکهای ژئوپلیتیکی، نوسانات مالی و کاهش سرمایهگذاری در برخی بخشهای مولد مواجه بوده است.
رشد سرمایهگذاری خارجی، یکی از مهمترین شاخصهای ارزیابی فضای کسبوکار و جذابیت اقتصادی کشورها محسوب میشود. هرچند حجم سرمایه جذبشده ایران همچنان با اقتصادهای بزرگ فاصله قابل توجهی دارد، اما تداوم روند افزایشی برای دومین سال متوالی، میتواند نشانهای از حفظ ظرفیت جذب سرمایه در برخی بخشهای اقتصادی باشد.
۵ نکته مهم از گزارش آنکتاد درباره ایران
گزارش سال ۲۰۲۵ آنکتاد نشان میدهد جریان سرمایهگذاری مستقیم خارجی در جهان با رشد ۶ درصدی به یک هزار و ۶۲۴ میلیارد دلار رسیده است. در این میان، کشورهای توسعهیافته رشد ۱۱ درصدی و کشورهای در حال توسعه رشد ۲ درصدی را تجربه کردهاند. ایران نیز با جذب یک میلیارد و ۶۴۷ میلیون دلار سرمایه خارجی، برای دومین سال متوالی روندی صعودی را ثبت کرده است؛ موضوعی که از منظر اقتصادی میتواند بر سرمایهگذاری، تولید و اشتغال اثرگذار باشد.
۱. سرمایهگذاری خارجی ایران ۱۳ درصد افزایش یافت: بر اساس آمار آنکتاد، ارزش سرمایهگذاری مستقیم خارجی در ایران از یک میلیارد و ۴۴۹ میلیون دلار در سال ۲۰۲۴ به یک میلیارد و ۶۴۷ میلیون دلار در سال ۲۰۲۵ رسید؛ رشدی ۱۳ درصدی که از میانگین رشد بسیاری از اقتصادهای در حال توسعه بالاتر است.
۲. ایران برای دومین سال متوالی روند صعودی را حفظ کرد: پس از رشد ۲ درصدی سرمایهگذاری خارجی در سال ۲۰۲۴، اقتصاد ایران در سال ۲۰۲۵ نیز توانست روند افزایشی جذب سرمایه را ادامه دهد. استمرار این روند میتواند به تقویت اعتماد سرمایهگذاران در صورت بهبود محیط کسبوکار کمک کند.
۳. ایران بالاتر از بیش از ۱۲۰ کشور قرار گرفت: بر اساس رتبهبندی آنکتاد، ایران در میان ۲۰۱ اقتصاد جهان جایگاه هشتاد و یکم را از نظر جذب سرمایهگذاری مستقیم خارجی به دست آورده است؛ به این معنا که میزان سرمایه جذبشده کشور از بیش از ۱۲۰ کشور بیشتر بوده و از برخی اقتصادهای اروپایی و منطقهای نیز پیشی گرفته است.
۴. رقابت جهانی برای جذب سرمایه همچنان فشرده است: در سال ۲۰۲۵، آمریکا با جذب ۲۷۷ میلیارد دلار همچنان بزرگترین مقصد سرمایهگذاری خارجی جهان بود. پس از آن، سنگاپور و هنگکنگ در رتبههای بعدی قرار گرفتند. این آمار نشان میدهد رقابت کشورها برای جذب سرمایههای بینالمللی همچنان بسیار شدید است.
۵. سرمایهگذاری خارجی به اصلاحات اقتصادی وابسته است: کارشناسان معتقدند تداوم رشد سرمایهگذاری مستقیم خارجی نیازمند ثبات اقتصاد کلان، بهبود فضای کسبوکار، کاهش ریسکهای سرمایهگذاری، توسعه زیرساختها و تسهیل روابط اقتصادی با بازارهای جهانی است. در غیر این صورت، حفظ روند رشد جذب سرمایه با چالشهای جدی مواجه خواهد شد.
آیا روند جذب سرمایه خارجی در ایران ادامهدار خواهد بود؟
افزایش ۱۳ درصدی سرمایهگذاری مستقیم خارجی، نشانهای مثبت برای اقتصاد ایران محسوب میشود، اما تداوم این روند به مجموعهای از عوامل داخلی و بینالمللی بستگی دارد. ثبات قوانین، بهبود محیط سرمایهگذاری، افزایش شفافیت اقتصادی، توسعه زیرساختها و گسترش تعاملات اقتصادی با جهان، مهمترین پیشنیازهای جذب سرمایههای جدید هستند. در صورتی که این الزامات تقویت شوند، سرمایهگذاری خارجی میتواند نقش پررنگتری در رشد تولید، ایجاد اشتغال، انتقال فناوری و افزایش بهرهوری اقتصاد ایران ایفا کند.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟