در شرایطی که بازار دارو و تجهیزات پزشکی طی ماههای اخیر با فشارهای ناشی از نوسانات ارزی، دشواریهای واردات و محدودیتهای نقلوانتقال مالی مواجه بوده، تأمین پایدار منابع ارزی به یکی از مهمترین دغدغههای نظام سلامت کشور تبدیل شده است.
افزایش هزینههای تولید و واردات دارو، نگرانیها درباره کمبود برخی اقلام حیاتی را تشدید کرده و ضرورت هماهنگی میان سیاستگذار پولی و حوزه سلامت را بیش از گذشته نمایان ساخته است.
در همین راستا، نشست مشترک رئیس کل بانک مرکزی و وزیر بهداشت با محوریت حل چالشهای ارزی و مالی زنجیره تأمین سلامت برگزار شد. در این جلسه، دو طرف بر تسریع فرآیند تخصیص ارز، حمایت بانکی از شرکتهای دارویی و افزایش تابآوری زنجیره تأمین دارو و تجهیزات پزشکی تأکید کردند؛ اقدامی که میتواند نقش مهمی در کنترل بازار دارو و کاهش فشار بر بیماران ایفا کند.
نسخه ارزی برای بازار دارو
صنعت دارو و تجهیزات پزشکی را میتوان یکی از حساسترین بخشهای اقتصادی کشور دانست؛ بخشی که اختلال در آن، مستقیماً با سلامت و امنیت اجتماعی جامعه گره خورده است.
در سالهای اخیر، نوسانات ارزی، محدودیتهای بانکی و دشواریهای واردات، زنجیره تأمین دارو را با چالشهای متعددی مواجه کرده و نگرانیها درباره کمبود برخی اقلام حیاتی را افزایش داده است. وابستگی بخشی از تولید دارو و تجهیزات پزشکی به واردات مواد اولیه و فناوریهای تخصصی نیز باعث شده تأمین ارز به یکی از مهمترین دغدغههای سیاستگذاران حوزه سلامت و اقتصاد تبدیل شود.
در چنین شرایطی، هماهنگی میان بانک مرکزی و وزارت بهداشت را میتوان تلاشی برای افزایش تابآوری نظام سلامت در برابر شوکهای اقتصادی و ارزی ارزیابی کرد.
تسهیل تأمین منابع مالی، تسریع واردات و حمایت از شرکتهای دارویی، تنها بخشی از اقداماتی است که میتواند از تشدید بحران کمبود دارو جلوگیری کند. با این حال، پایداری بازار دارو بیش از هر چیز به ثبات سیاستهای ارزی، کاهش موانع نقلوانتقال مالی و حمایت مستمر از زنجیره تولید و واردات وابسته خواهد بود.
در ادامه، مهمترین ابعاد چالشهای ارزی صنعت دارو و سیاستهای جدید حمایتی بررسی میشود:
۱- تأمین ارز مهمترین چالش صنعت دارو: صنعت دارو و تجهیزات پزشکی وابستگی بالایی به واردات مواد اولیه، تجهیزات تخصصی و فناوریهای پزشکی دارد. هرگونه اختلال در تخصیص ارز میتواند مستقیماً بر تولید، واردات و قیمت تمامشده دارو اثر بگذارد و بازار سلامت را با کمبود مواجه کند.
۲- حمایت بانکی از زنجیره سلامت: بانک مرکزی اعلام کرده حمایت از شرکتهای تولیدی و وارداتی حوزه سلامت در اولویت قرار گرفته است. تأمین سرمایه در گردش و تسهیل دسترسی به منابع مالی میتواند از توقف خطوط تولید و کاهش عرضه دارو جلوگیری کند.
۳- تسریع واردات و ترخیص راهکار کاهش کمبودها: یکی از محورهای مهم این نشست، بهبود فرآیند حملونقل، واردات و ترخیص کالاهای پزشکی بود. کاهش زمان ترخیص دارو و تجهیزات از گمرک، میتواند سرعت تأمین بازار را افزایش داده و از شکلگیری التهاب در بازار دارویی جلوگیری کند.
۴- همکاری با بانکهای خارجی گام مهم برای نقلوانتقال مالی: محدودیتهای بانکی و تحریمها، انتقال منابع مالی برای واردات دارو را با چالش جدی مواجه کرده است. تلاش برای توسعه همکاری با بانکهای خارجی، میتواند بخشی از مشکلات پرداختهای بینالمللی شرکتهای دارویی را کاهش دهد.
۵- افزایش تابآوری نظام سلامت: تفاهمات جدید میان بانک مرکزی و وزارت بهداشت، تنها به تأمین کوتاهمدت ارز محدود نیست؛ بلکه هدف اصلی، افزایش تابآوری زنجیره تأمین سلامت در برابر شوکهای اقتصادی و ارزی عنوان شده است. این رویکرد میتواند از تکرار بحرانهای مقطعی کمبود دارو جلوگیری کند.
آیا بازار دارو به ثبات میرسد؟
توافق جدید میان بانک مرکزی و وزارت بهداشت را میتوان یکی از مهمترین اقدامات اقتصادی حوزه سلامت در ماههای اخیر دانست. اگر تخصیص ارز، حمایت بانکی و تسهیل واردات بهصورت مستمر اجرا شود، احتمال کاهش کمبودها و ثبات نسبی بازار دارو افزایش خواهد یافت. با این حال، تداوم نوسانات ارزی و محدودیتهای مالی خارجی همچنان از مهمترین ریسکهای پیشروی صنعت دارو و تجهیزات پزشکی کشور محسوب میشود.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟