جنگ فقط زیرساختها را خراب نمیکند؛ گاهی مهمترین اثرش در ذهن مردم باقی میماند. وقتی خانوارها ناامنی، کمبود و شوک قیمتی را تجربه میکنند، رفتار اقتصادیشان تغییر میکند؛ کمتر ریسک میکنند، کمتر خریدهای بزرگ انجام میدهند و بیشتر به سمت داراییهای امن مثل طلا، ارز و رمزارز میروند.
این وضعیت با عنوان اقتصاد تروما توضیح داده شده است؛ یعنی اقتصادی که تصمیمهای مردم در آن نه فقط با سود و زیان، بلکه با ترس از تکرار بحران شکل میگیرد.
طبق شبیهسازی مطرحشده، پس از جنگ ۴۰ روزه، مصرف کالاهای بادوام مثل خودرو و لوازم خانگی تا ۵۸ درصد کاهش مییابد و سرمایهگذاری در کسبوکار جدید تا ۸۱ درصد افت میکند.
چند نشانه مهم تغییر رفتار اقتصادی مردم
افزایش حدود ۹۴ درصدی نگهداری طلا و ارز در خانوارها
کاهش اعتماد به بانکها و بازار سرمایه
فروش دارایی برای تأمین هزینههای جاری
افت شدید تمایل به خرید و سرمایهگذاری
حرکت مردم به سمت پسانداز تدافعی و داراییهای فیزیکی
برای خروج از این وضعیت، فقط بازسازی عمرانی کافی نیست. دولت باید اعتماد اقتصادی را با بیمه سپردهها، پرداخت حمایتی شفاف، تثبیت نسبی ارز و صندوقهای بازسازی مردمی احیا کند.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟