پاکستان بامداد ۳۰ شهریور ۱۴۰۵ مناطقی در ولایتهای کنر و پکتیکای افغانستان را هدف حملات هوایی قرار داد؛ یوناما کشتهشدن دستکم سه غیرنظامی شامل یک مرد، یک زن و یک دختر و زخمیشدن چهار نفر دیگر در کنر را تأیید کرده است. اسلامآباد میگوید در این عملیات ۲۸ شبهنظامی را کشته و یک مرکز آموزش عاملان انتحاری را هدف قرار داده است؛ ادعایی که بهطور مستقل تأیید نشده است. حکومت طالبان حملات پاکستان به افغانستان را نقض حاکمیت این کشور خوانده، کاردار پاکستان در کابل را احضار کرده و وعده «پاسخ مناسب» داده است.
پاکستان کدام مناطق افغانستان را بمباران کرد؟
حملات هوایی پاکستان در ساعات اولیه دوشنبه ۲۱ سپتامبر ۲۰۲۶، برابر با ۳۰ شهریور ۱۴۰۵، مناطقی از ولایتهای کنر و پکتیکا در شرق افغانستان را هدف قرار داد.
براساس گزارش آسوشیتدپرس، رویترز و منابع افغانستان، یکی از حملات حدود ساعت ۳ بامداد در شهرستان نورگل ولایت کنر انجام شد. مقامهای طالبان میگویند یک خانه مسکونی در روستای پتن هدف قرار گرفت و سه عضو یک خانواده کشته و چهار نفر دیگر زخمی شدند.
در ولایت پکتیکا نیز مناطقی در شهرستان برمل هدف قرار گرفتند. مقامهای افغانستان گفتهاند یک مغازه و یک خانه خالی در مناطق رخا و تورکندی تخریب شدند، اما در این بخش تلفاتی گزارش نشده است.
آسوشیتدپرس: زمینه امنیتی تنش پاکستان و افغانستان
چند نفر در حملات پاکستان به افغانستان کشته شدند؟
درباره تلفات حملات دو روایت متفاوت وجود دارد که نباید با یکدیگر ترکیب شوند.
هیئت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان یا یوناما تأیید کرده است که در حمله به کنر دستکم سه غیرنظامی شامل یک مرد، یک زن و یک دختر کشته و چهار نفر زخمی شدهاند.
در مقابل، دولت پاکستان اعلام کرده است سه هدف متعلق به گروههای مسلح را منهدم کرده و مدعی شده ۲۸ شبهنظامی به همراه شماری از عاملان انتحاری کشته شدهاند.
ادعای پاکستان درباره هویت و تعداد افراد کشتهشده بهطور مستقل تأیید نشده است.
| منبع | تلفات اعلامشده | وضعیت ادعا |
|---|---|---|
| یوناما | ۳ غیرنظامی کشته و ۴ زخمی | تأیید سازمان ملل در کنر |
| حکومت طالبان | ۳ غیرنظامی کشته و ۴ زخمی در کنر | روایت رسمی کابل |
| پاکستان | ۲۸ شبهنظامی و شماری عامل انتحاری | ادعای اسلامآباد؛ مستقلاً تأیید نشده |
| پکتیکا | بدون تلفات اعلامشده | یک خانه و مغازه آسیب دیدهاند |
پژواک: تأیید تلفات غیرنظامیان کنر از سوی یوناما
پاکستان چرا به افغانستان حمله کرد؟
اسلامآباد میگوید عملیات اخیر علیه پناهگاهها، اردوگاهها و مراکز آموزشی گروههای مسلحی انجام شده که از خاک افغانستان برای حمله به پاکستان استفاده میکنند.
وزارت اطلاعرسانی پاکستان اعلام کرده سه هدف با حملات «دقیق» منهدم شدهاند و یکی از آنها مرکز آموزش عاملان انتحاری بوده است.
پاکستان در سالهای اخیر بارها حکومت طالبان افغانستان را متهم کرده است که به تحریک طالبان پاکستان و گروههای همسو اجازه فعالیت در خاک افغانستان میدهد.
طالبان افغانستان این اتهام را رد میکند و میگوید اجازه نمیدهد خاک افغانستان علیه کشورهای دیگر استفاده شود.
داون پاکستان: توضیحات اسلامآباد درباره اهداف حملات هوایی
حملات پس از کشتهشدن نیروهای امنیتی پاکستان انجام شد
موج تازه حملات در شرایطی انجام شد که پاکستان طی روزهای قبل شاهد چند حمله مرگبار علیه نیروهای امنیتی خود بود.
در هانگو، انفجار بمب کنار جادهای و درگیری با شبهنظامیان به کشتهشدن شش نیروی امنیتی پاکستان، از جمله دو افسر ارتش، منجر شد. پیش از آن نیز حمله به یک مجموعه پلیس در کوهات دهها کشته و زخمی بر جای گذاشته بود.
مقامهای پاکستانی این موج خشونت را به گروههایی مرتبط میدانند که به ادعای اسلامآباد از پناهگاههای داخل افغانستان استفاده میکنند.
همین زنجیره حملات، زمینه اعلامشده اسلامآباد برای عملیات هوایی جدید در آن سوی مرز بوده است.
کابل چه واکنشی به حملات پاکستان نشان داد؟
واکنش حکومت طالبان فقط به محکومیت رسانهای محدود نماند. وزارت خارجه افغانستان کاردار پاکستان در کابل را احضار و اعتراض رسمی خود را نسبت به حملات اعلام کرد.
حکومت افغانستان حملات را نقض آشکار حاکمیت ملی و تمامیت ارضی این کشور خوانده و اتهام پاکستان مبنی بر اینکه حملات اخیر داخل پاکستان از خاک افغانستان سازماندهی شدهاند را رد کرده است.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی حکومت طالبان، نیز اعلام کرده است افغانستان در برابر این حملات «پاسخ مناسب» خواهد داد.
این بخش مهمترین متغیر مرحله بعدی بحران است: هنوز مشخص نیست منظور کابل از پاسخ، اقدام دیپلماتیک، امنیتی، مرزی یا نظامی است.
یوناما درباره حملات پاکستان چه گفت؟
یوناما پس از بررسی تلفات حمله کنر اعلام کرد حداقل سه غیرنظامی، شامل یک مرد، یک زن و یک دختر، کشته و چهار نفر دیگر زخمی شدهاند.
این نهاد همچنین اعلام کرده است که از ابتدای سال ۲۰۲۶ بیش از ۱۱۰۰ مورد کشته و زخمیشدن غیرنظامیان در افغانستان در نتیجه خشونتهای مسلحانه فرامرزی ثبت کرده است.
یوناما بار دیگر از طرفهای درگیر خواسته اصول حقوق بشردوستانه بینالمللی از جمله تفکیک میان اهداف نظامی و غیرنظامی، تناسب و احتیاط را رعایت کنند.
آیا قندهار هم در حملات اخیر پاکستان هدف قرار گرفت؟
در موج حملات ۳۰ شهریور، منابع معتبر بررسیشده حملات را در کنر و پکتیکا ثبت کردهاند و شواهد معتبری برای حمله تازه به قندهار در همین عملیات وجود ندارد.
علت دیدهشدن نام قندهار در برخی گزارشها این است که این ولایت در حملات قبلی پاکستان به افغانستان هدف قرار گرفته بود.
بررسی یکساله حملات نشان میدهد پاکستان از اکتبر ۲۰۲۵ تا سپتامبر ۲۰۲۶ دستکم ۱۵ عملیات هوایی و پهپادی در افغانستان انجام داده که مناطقی در کابل، قندهار، کنر، خوست، ننگرهار، پکتیا و پکتیکا را دربر گرفته است.
بنابراین در خبر فعلی نباید قندهار را به موج ۲۱ سپتامبر اضافه کرد؛ چنین ترکیبی دو رویداد زمانی متفاوت را با هم مخلوط میکند.
حملات پاکستان به افغانستان در یک سال چقدر گسترش یافته است؟
تنش فعلی یک حادثه منفرد نیست. بررسی منتشرشده توسط رسانه افغانستانی Amu TV نشان میدهد پاکستان طی حدود یک سال دستکم ۱۵ حمله هوایی و پهپادی در خاک افغانستان انجام داده است.
این حملات از اکتبر ۲۰۲۵ تا سپتامبر ۲۰۲۶ مناطقی در کابل و ولایتهای قندهار، کنر، خوست، ننگرهار، پکتیا و پکتیکا را دربر گرفتهاند.
حملات ۲۱ سپتامبر نخستین عملیات هوایی علنی پاکستان در داخل افغانستان پس از نزدیک به سه ماه آرامش نسبی گزارش شده است.
Amu TV: بررسی ۱۵ حمله پاکستان به افغانستان در یک سال
تحریک طالبان پاکستان چیست و چرا در مرکز اختلاف کابل و اسلامآباد قرار دارد؟
تحریک طالبان پاکستان یا TTP یک گروه مسلح پاکستانی است که از طالبان افغانستان سازمانی جداگانه دارد، هرچند میان دو جریان پیوندهای تاریخی و ایدئولوژیک وجود داشته است.
TTP طی سالهای اخیر مسئولیت یا نقش در مجموعهای از حملات علیه نیروهای امنیتی و اهداف دولتی پاکستان را بر عهده گرفته است.
اسلامآباد معتقد است رهبران و نیروهای این گروه از پناهگاههایی در خاک افغانستان استفاده میکنند. حکومت طالبان افغانستان این اتهام را رد کرده است.
این اختلاف اکنون از یک مناقشه امنیتی به مسئلهای میان دو دولت تبدیل شده و حملات هوایی پاکستان در خاک افغانستان خطر تبدیل آن به چرخهای از حمله و پاسخ متقابل را افزایش داده است.
آیا تنش پاکستان و افغانستان میتواند به درگیری گستردهتر تبدیل شود؟
وعده کابل برای پاسخ به حملات، خطر تشدید تنش را افزایش داده است، اما در حال حاضر نمیتوان از آغاز یک جنگ گسترده میان دو کشور سخن گفت.
سناریوی اول؛ پاسخ محدود افغانستان
کابل میتواند واکنش خود را به اقدامات دیپلماتیک، تقویت مرز یا عملیات محدود علیه مواضع پاکستان محدود کند؛ مسیری که احتمال مهار بحران را بیشتر نگه میدارد.
سناریوی دوم؛ تکرار حملات پاکستان
اگر حملات شبهنظامیان در داخل پاکستان ادامه پیدا کند و اسلامآباد همچنان منشأ آنها را خاک افغانستان بداند، احتمال عملیات هوایی جدید در خاک افغانستان باقی میماند.
سناریوی سوم؛ چرخه حمله و پاسخ
پرریسکترین حالت، تبدیل حملات هوایی پاکستان و واکنش افغانستان به یک چرخه متقابل است. چنین وضعیتی میتواند تجارت مرزی، گذرگاهها، ترانزیت و امنیت شرق افغانستان و شمالغرب پاکستان را نیز تحت فشار قرار دهد.
تشدید تنش چه اثری بر تجارت پاکستان و افغانستان دارد؟
مرز پاکستان و افغانستان فقط یک خط امنیتی نیست؛ مسیر مهمی برای تجارت، ترانزیت و جابهجایی کالا میان افغانستان، پاکستان و بنادر جنوبی منطقه است.
تشدید درگیری میتواند از مسیر بستهشدن یا محدودشدن گذرگاههای مرزی، افزایش هزینه حملونقل، تأخیر در ترانزیت و کاهش تجارت رسمی به اقتصاد دو طرف منتقل شود.
اثر اقتصادی اصلی زمانی جدیتر خواهد شد که بحران از حملات مقطعی فراتر برود و گذرگاههای اصلی مانند تورخم و چمن برای دوره طولانی محدود شوند. بنابراین در شرایط فعلی، افزایش ریسک تجارت مرزی یک سناریوی قابل رصد است و نه نتیجه قطعی حملات ۳۰ شهریور.
پرسشهای پرتکرار درباره حملات پاکستان به افغانستان
پاکستان کدام مناطق افغانستان را بمباران کرد؟
در حملات بامداد ۲۱ سپتامبر ۲۰۲۶، مناطقی در نورگل ولایت کنر و برمل ولایت پکتیکا هدف قرار گرفتند.
چند نفر در حملات پاکستان به افغانستان کشته شدند؟
یوناما مرگ سه غیرنظامی شامل یک مرد، یک زن و یک دختر و زخمیشدن چهار نفر را در کنر تأیید کرده است. پاکستان جداگانه مدعی کشتهشدن ۲۸ شبهنظامی شده؛ این ادعا بهطور مستقل تأیید نشده است.
چرا پاکستان به افغانستان حمله کرد؟
اسلامآباد میگوید حملات علیه پناهگاهها و مراکز آموزشی گروههای مسلحی انجام شده که از خاک افغانستان علیه پاکستان فعالیت میکنند. کابل این اتهام را رد میکند.
طالبان افغانستان چه واکنشی نشان داد؟
حکومت طالبان حملات را نقض حاکمیت افغانستان دانست، کاردار پاکستان را احضار کرد و اعلام کرد به حملات «پاسخ مناسب» خواهد داد.
آیا قندهار در حمله اخیر پاکستان هدف قرار گرفت؟
در منابع معتبر بررسیشده، حملات ۲۱ سپتامبر در کنر و پکتیکا ثبت شدهاند. قندهار در حملات قبلی پاکستان هدف قرار گرفته، اما در موج اخیر تأیید نشده است.
آیا پاکستان و افغانستان وارد جنگ شدهاند؟
خیر. دو طرف درگیر تنش شدید، حملات مرزی و عملیات هوایی شدهاند، اما در حال حاضر نمیتوان وضعیت را جنگ تمامعیار میان پاکستان و افغانستان توصیف کرد.
جمعبندی؛ پس از بمباران کنر و پکتیکا چه میشود؟
حملات پاکستان به افغانستان پس از نزدیک به سه ماه آرامش نسبی، بار دیگر تنش میان کابل و اسلامآباد را وارد مرحله حساسی کرده است. پاکستان میگوید مراکز شبهنظامیان را هدف گرفته و ۲۸ نفر را کشته است؛ در مقابل، یوناما مرگ سه غیرنظامی و زخمیشدن چهار نفر در کنر را تأیید کرده است.
اکنون مهمترین متغیر، نوع پاسخ کابل است. اگر واکنش افغانستان محدود بماند، امکان مهار بحران وجود دارد؛ اما تکرار حملات پاکستان یا پاسخ نظامی گستردهتر میتواند چرخه حمله متقابل را دوباره فعال کند و پیامدهای آن را از امنیت مرزی به تجارت و ترانزیت دو کشور گسترش دهد.
منابع
Reuters
پاکستان از کشتهشدن ۲۸ شبهنظامی خبر داد؛ طالبان و سازمان ملل مرگ ۳ غیرنظامی را تأیید کردند
UNAMA / Pajhwok
Associated Press
Dawn
Amu TV
تسنیم
مهر



نظر شما در مورد این مطلب چیه؟