به گزارش چارسو اقتصاد، انتشار خبرهای مربوط به اختلال اینترنت در تهران، نگرانی کاربران درباره وضعیت همراه اول، اینترنت ثابت شرکت مخابرات ایران و سرویس سایر ارائه‌دهندگان را افزایش داده است.
پرسش اصلی این است که آیا شبکه این اپراتورها دچار اختلال گسترده شده، علت کندی اینترنت چیست و مشترکانی که اتصال ندارند باید از چه مسیری وضعیت خود را پیگیری کنند؟
آیا اینترنت همراه اول و مخابرات در تهران قطع شده است؟
در گزارش اولیه، از قطع اتصال اینترنت همراه اول و مخابرات در برخی مناطق تهران و کاهش شدید سرعت اپراتورهای دیگر نام برده شده است.
بااین‌حال، اطلاعاتی مانند نام دقیق محله‌های آسیب‌دیده، زمان آغاز هر اختلال، تعداد مشترکان و نتیجه بررسی فنی اپراتورها به‌صورت مستند ارائه نشده است.
تا زمان این بررسی نیز اطلاعیه رسمی تازه‌ای از همراه اول، شرکت مخابرات ایران یا سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی که قطعی گسترده هم‌زمان این دو شبکه در تهران را تأیید کند، پیدا نشده است.
بنابراین گزارش‌های مطرح‌شده را باید در سطح اختلال‌های احتمالی منطقه‌ای بررسی کرد، نه قطعی تأییدشده اینترنت تمام تهران.
همچنین باید میان اینترنت موبایل همراه اول و اینترنت ثابت مخابرات تفاوت گذاشت؛ زیرا این دو سرویس از نظر شبکه دسترسی، تجهیزات مشترک و مسیر عیب‌یابی یکسان نیستند.
آخرین وضعیت اینترنت ایران در ۱۲ آبان چه چیزی نشان می‌دهد؟
در پایش مستقل شبکه ایران که از داده‌های پروژه IODA و سامانه‌های سنجش ارتباطات استفاده می‌کند، تا ساعت ۲۲:۵۷ سه‌شنبه ۱۲ آبان، وضعیت کلی اتصال کشور عادی گزارش شده است.
طبق داده‌های منتشرشده در دیده‌بان کلودیفای، شاخص پاسخگویی شبکه و مسیرهای مسیریابی BGP هر دو در حدود سطح معمول خود قرار داشته‌اند.
این نتایج نشان می‌دهند که در زمان اندازه‌گیری، شواهدی از قطع وسیع اتصال سراسری کشور در این دو شاخص دیده نشده است.
اما پایش مسیریابی شبکه با اندازه‌گیری سرعت واقعی اینترنت همراه اول در یک محله یا وضعیت مودم مخابرات در یک ساختمان تفاوت دارد.
به همین دلیل، ممکن است شبکه ملی در داده‌های کلان در وضعیت عادی باشد، ولی کاربران در برخی مناطق با افت سرعت، افزایش تأخیر، اختلال دسترسی یا قطع موقت اینترنت مواجه شوند.
| شبکه یا موضوع | وضعیت بررسی |
|---|---|
| اینترنت همراه اول در برخی مناطق تهران | گزارش اولیه اختلال مطرح شده؛ تأیید رسمی گسترده پیدا نشده است |
| اینترنت ثابت شرکت مخابرات در تهران | گزارش اولیه قطعی مطرح شده؛ محدوده و علت آن مشخص نیست |
| کندی اینترنت سایر اپراتورها | گزارش‌های کاربری از کاهش کیفیت وجود دارد؛ گستره دقیق قابل تأیید نیست |
| اتصال سراسری اینترنت ایران | شاخص‌های IODA در ساعت ۲۲:۵۷ افت سراسری عمده نشان نداده‌اند |
| علت اختلال‌های گزارش‌شده | تأیید رسمی تازه درباره علت مشترک وجود ندارد |
| زمان رفع کامل اختلال احتمالی | زمان رسمی مشخصی اعلام نشده است |
منبع: دیده‌بان شبکه کلودیفای، داده‌های IODA و پایش ارتباطات در ۱۲ آبان ۱۴۰۵.
علت قطعی و کندی اینترنت همراه اول و مخابرات چیست؟
برای اختلال‌های ادعایی شامگاه ۱۲ آبان هنوز علت مشخص و تأییدشده‌ای در منابع بررسی‌شده اعلام نشده است.
بااین‌حال، رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی در نشست خبری ۲۶ مهر ۱۴۰۵ درباره افت کیفیت اینترنت در هفته‌های پیش از آن توضیح داده بود.
حمید فتاحی، رئیس رگولاتوری، اختلالات فرکانسی، مشکلات مرتبط با GPS و اختلال در شبکه اینترنت ثابت مخابرات را از عوامل تأثیرگذار بر کیفیت ارتباطات در آن دوره نام برد.
در گزارش‌های دیگر از همان نشست، موضوعاتی مانند فرسودگی زیرساخت‌های ارتباطی، محدودیت ظرفیت شبکه و مشکلات مرتبط با تأمین برق نیز در بررسی کیفیت اینترنت مطرح شده‌اند.
این توضیحات مربوط به وضعیت هفته‌های گذشته است و نمی‌توان بدون گزارش فنی جدید نتیجه گرفت که اختلال احتمالی امروز همراه اول و مخابرات نیز دقیقاً به همین عوامل مربوط می‌شود.
برای تشخیص علت هر قطعی، باید مشخص شود اختلال در شبکه دسترسی مشترک، تجهیزات منطقه‌ای، ارتباطات بین‌اپراتوری یا مسیرهای بین‌المللی رخ داده است.
منبع: آی‌تی‌رسان؛ اظهارات رئیس رگولاتوری درباره دلایل افت کیفیت اینترنت در ۲۶ مهر ۱۴۰۵.
آیا اینترنت ایران ملی شده یا فقط سرعت اینترنت بین‌الملل کاهش یافته است؟
اختلال اینترنت بین‌الملل، محدودشدن دسترسی به بعضی سرویس‌ها، قطع اتصال یک مشترک و قطع سراسری اینترنت، وضعیت‌های متفاوتی هستند.
اگر برخی وب‌سایت‌های داخلی باز شوند اما سرویس‌های خارجی در دسترس نباشند، می‌تواند نشانه اختلال در مسیر ارتباط بین‌المللی یا محدودیت دسترسی باشد؛ اما این وضعیت به‌تنهایی وجود دستور رسمی برای قطع اینترنت بین‌الملل را ثابت نمی‌کند.
همچنین کندی یا قطع اتصال یک سرویس خاص، لزوماً به معنای قطع بودن کل شبکه اپراتور نیست.
تا زمان تنظیم این گزارش، اعلام رسمی تازه‌ای درباره اجرای محدودیت سراسری جدید در شامگاه ۱۲ آبان در منابع بررسی‌شده پیدا نشده است.
چارسو اقتصاد پیش‌تر در گزارش «علت کندی اینترنت ایران چیست؟ از حملات سایبری داخلی تا اختلال شبکه» به عوامل مؤثر بر افت کیفیت ارتباطات و تفاوت مشکلات شبکه پرداخته است.
چرا آمار پایش اینترنت با گزارش کاربران تفاوت دارد؟
پایش‌های فنی از شاخص‌های متفاوتی استفاده می‌کنند و هر شاخص فقط بخشی از عملکرد اینترنت را نشان می‌دهد.
- مسیریابی BGP: نشان می‌دهد شبکه‌ها و مسیرهای اینترنتی در سطح مسیریابی قابل مشاهده هستند یا خیر.
- پاسخگویی شبکه: بررسی می‌کند چه تعداد از آدرس‌ها یا بخش‌های شبکه به درخواست‌های آزمایشی پاسخ می‌دهند.
- سرعت و تأخیر: کیفیت تجربه کاربر را از نظر سرعت دریافت و ارسال داده و زمان پاسخ مشخص می‌کند.
- اختلال منطقه‌ای: ممکن است فقط بخشی از یک شهر، چند سایت مخابراتی یا گروهی از مشترکان را تحت تأثیر قرار دهد.
در نتیجه، قرار داشتن شاخص‌های ملی در سطح معمول به این معنا نیست که اینترنت همه کاربران با کیفیت مناسب کار می‌کند.
چارسو اقتصاد در گزارش «کلادفلر: اوج ترافیک اینترنت ایران نزدیک ۶۰ درصد افت کرد؛ علت چیست؟» نیز به اهمیت تفکیک شاخص‌های ترافیک و وضعیت واقعی اتصال پرداخته است.
البته آمارهای آن خبر مربوط به دوره زمانی دیگری هستند و نباید به‌عنوان مقدار افت اینترنت در ۱۲ آبان بازنشر شوند.
کاربران همراه اول و مخابرات چگونه اختلال اینترنت را پیگیری کنند؟
مشترکانی که با قطع اتصال یا افت محسوس سرعت مواجه هستند، بهتر است پیش از ثبت شکایت، وضعیت سرویس را از چند مسیر ساده بررسی کنند.
- ابتدا اتصال اینترنت را روی یک دستگاه یا سیم‌کارت دیگر آزمایش کنند تا احتمال مشکل محدود به دستگاه مشخص شود.
- در اینترنت موبایل، فعال بودن بسته، وضعیت آنتن‌دهی و اتصال داده همراه بررسی شود.
- در اینترنت ثابت، وضعیت چراغ‌های مودم و اتصال خط یا فیبر بررسی شود؛ خاموش و روشن‌کردن تجهیزات فقط مطابق راهنمای ارائه‌دهنده انجام شود.
- در صورت ادامه اختلال، زمان شروع مشکل، محدوده جغرافیایی و نتیجه آزمون سرعت ثبت شود.
- سپس مشکل با شماره پشتیبانی اپراتور مطرح و شماره پیگیری دریافت شود.
مسیرهای تماس رسمی برای دریافت پشتیبانی عبارت‌اند از:
| مرجع | روش پیگیری |
|---|---|
| همراه اول | ۹۹۹۰ از خطوط همراه اول؛ ۰۹۱۲۹۹۹۰ از تلفن ثابت و سایر خطوط |
| شرکت مخابرات ایران | ۲۰۲۰ برای پشتیبانی خدمات اینترنت |
| سازمان تنظیم مقررات | سامانه شکایات ۱۹۵ پس از پیگیری از اپراتور |
برای ثبت درخواست و دریافت اطلاعات رسمی، کاربران همراه اول می‌توانند به صفحه پشتیبانی همراه اول مراجعه کنند. در مورد اینترنت مخابرات نیز شماره ۲۰۲۰ مسیر شناخته‌شده پشتیبانی این شرکت است.
اگر مشکل از طرف شرکت ارائه‌دهنده برطرف نشد، امکان پیگیری از طریق سامانه ثبت و پاسخگویی به شکایات ارتباطی ۱۹۵ وجود دارد.
قطعی اینترنت چه اثری بر کسب‌وکارهای آنلاین دارد؟
اختلال در اینترنت ثابت و همراه می‌تواند بر فعالیت فروشگاه‌های اینترنتی، شرکت‌های خدمات دیجیتال، کسب‌وکارهای دورکار و کاربران سامانه‌های آنلاین اثر بگذارد.
کاهش سرعت آپلود، قطع ارتباط با سرورها و ناپایداری شبکه از جمله مشکلاتی هستند که ممکن است ارائه خدمات و پاسخگویی به مشتریان را دشوار کنند.
بااین‌حال، تا زمان این بررسی گزارشی معتبر درباره تعداد کسب‌وکارهای آسیب‌دیده یا میزان خسارت اقتصادی مشخص ناشی از اختلال‌های ادعایی ۱۲ آبان منتشر نشده است.
به همین دلیل، ارائه رقم قطعی خسارت بدون داده‌های عملیاتی و بررسی مستقل قابل دفاع نیست.
جمع‌بندی؛ آیا قطعی اینترنت همراه اول و مخابرات تأیید شده است؟
گزارش اولیه از اختلال اینترنت همراه اول و مخابرات در بخش‌هایی از تهران و کندی شدید اینترنت برخی اپراتورهای دیگر خبر می‌دهد.
اما تا شامگاه ۱۲ آبان ۱۴۰۵، تأیید رسمی تازه‌ای که گستره این قطعی‌ها، علت مشترک و زمان رفع آن‌ها را مشخص کند، در منابع بررسی‌شده پیدا نشده است.
از سوی دیگر، پایش مستقل اتصال سراسری کشور در ساعت ۲۲:۵۷ وضعیت کلی شبکه را عادی نشان داده که با احتمال وقوع اختلال‌های محلی منافاتی ندارد.
بنابراین، نمی‌توان قطعی سراسری اینترنت ایران را تأیید کرد؛ اما گزارش‌های منطقه‌ای کاربران نیز باید به‌صورت مستقل بررسی شوند. مشترکان آسیب‌دیده می‌توانند وضعیت سرویس خود را از پشتیبانی اپراتور و سامانه ۱۹۵ پیگیری کنند.
پرسش‌های مرتبط با مشکلات اتصال اینترنت
چرا چراغ اینترنت مودم روشن است اما بعضی سایت‌ها باز نمی‌شوند؟
روشن بودن چراغ اینترنت معمولاً نشان‌دهنده برقرار بودن بخشی از اتصال مودم است، نه تضمین دسترسی به تمام وب‌سایت‌ها. اختلال DNS، مشکلات مسیریابی یا محدودیت دسترسی به یک سرویس می‌تواند باعث باز نشدن بعضی سایت‌ها شود.
آیا اختلال در فیلترشکن به معنای قطع بودن اینترنت اپراتور است؟
خیر. ممکن است ارتباط اینترنت برقرار باشد اما مسیر، پروتکل یا سرور مورد استفاده فیلترشکن دچار اختلال شده باشد. برای تشخیص، باید عملکرد اتصال مستقیم و سرویس‌های مختلف نیز بررسی شود.
آیا قطعی آنتن تلفن همراه با قطع اینترنت موبایل یکسان است؟
خیر. ممکن است تماس و پیامک برقرار باشند اما سرویس داده اینترنت مشکل داشته باشد. برعکس، قطع کامل پوشش شبکه می‌تواند خدمات تماس، پیامک و اینترنت را به‌صورت هم‌زمان تحت تأثیر قرار دهد.
منابع و مستندات خبر
- دیده‌بان شبکه کلودیفای؛ پایش اتصال اینترنت ایران در شامگاه ۱۲ آبان ۱۴۰۵ با داده‌های IODA
- سامانه نبض؛ پایش شاخص‌های سراسری و استانی اینترنت ایران در ۱۲ آبان
- آی‌تی‌رسان؛ توضیحات رئیس رگولاتوری درباره عوامل افت کیفیت اینترنت در نشست ۲۶ مهر
- وب‌سایت رسمی همراه اول؛ شماره‌های تماس و فرآیند ثبت شکایت مشترکان
- فدراسیون فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران؛ معرفی سامانه ۲۰۲۰ و خدمات پشتیبانی مخابرات
- سامانه ۱۹۵ سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی؛ مرجع ثبت شکایات خدمات ارتباطی
یادداشت رصدبان: گزارش قطعی منطقه‌ای همراه اول و مخابرات در شامگاه ۱۲ آبان هنوز با اطلاعیه رسمی تازه و محدوده دقیق تأیید نشده است. داده‌های پایش شبکه نیز وضعیت لحظه ثبت اندازه‌گیری را نشان می‌دهند و نباید به زمان‌های بعد تعمیم داده شوند.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟