شاخص اعتماد مصرفکننده آمریکا که توسط کنفرانسبورد منتشر میشود و سال پایه آن ۱۹۸۵ برابر ۱۰۰ است، در سال ۲۰۲۵ تصویر کمرمقتری از انتظارات خانوارهای آمریکایی ارائه داد. دادههای ماهانه نشان میدهد شاخص از سطح ۱۰۴ در ابتدای سال به کف ۸۶ در آوریل سقوط کرد، سپس در ماههای میانی با نوسان به محدوده ۹۰ تا ۹۷ برگشت، اما در پاییز دوباره ضعیف شد و در نوامبر به ۸۸.۷ رسید.
این روند برای اقتصاد آمریکا اهمیت ویژه دارد، چون مصرف خانوارها سهم بزرگی از تولید ناخالص داخلی را تشکیل میدهد و افت اعتماد معمولاً با کاهش تمایل به خریدهای بزرگ، کند شدن سفر و تفریح و احتیاط در مخارج همراه میشود. در عین حال، خود شاخص اعتماد مصرفکننده یک سیگنال قطعی از رکود نیست؛ بیشتر نشان میدهد خانوارها وضعیت فعلی و چشمانداز درآمد و بازار کار را چگونه ارزیابی میکنند.
مسیر شاخص در ۲۰۲۵؛ از شوک بهاری تا نوسان تابستانی و ضعف پاییزی
در بهار ۲۰۲۵، افت اعتماد مصرفکننده شدیدتر از حد معمول دیده شد. کنفرانسبورد در آوریل گزارش کرد شاخص با کاهش قابلتوجه به ۸۶ رسید و همزمان زیرشاخص انتظارات به سطوح بسیار پایینتری سقوط کرد؛ اتفاقی که معمولاً نشانه افزایش نگرانی درباره آینده درآمد، کسبوکار و اشتغال است.
چرخش کوتاهمدت در ماه بعد رخ داد. در ماه مه، شاخص با جهش به ۹۸ برگشت و بخشی از افت قبلی را جبران کرد. این بازگشت نشان میداد بخشی از بدبینی بهار، در کوتاهمدت تعدیل شده، اما به معنی تثبیت روند صعودی نبود.
در ماه ژوئن، دوباره کاهش ثبت شد و شاخص به ۹۳ رسید؛ کنفرانسبورد در توضیح این افت به تضعیف ارزیابیها هم در وضعیت فعلی و هم در انتظارات کوتاهمدت اشاره کرد.
در تابستان، اعتماد مصرفکننده دوباره کمی بهتر شد؛ برای مثال، گزارشهای تحلیلی درباره عدد ۹۷.۲ در ژوئیه نشان میدهد بخشی از خانوارها نسبت به ماه قبل خوشبینتر شده بودند، هرچند سطح شاخص همچنان پایینتر از میانگینهای دورههای پررونق بود.
اما در پاییز، نشانههای ضعف دوباره پررنگ شد. در اکتبر شاخص حدود ۹۴.۶ گزارش شد و کنفرانسبورد یادآوری کرد که زیرشاخص انتظارات همچنان زیر آستانه ۸۰ قرار دارد؛ آستانهای که در ادبیات این گزارشها به عنوان علامت هشدار ریسک رکود از آن یاد میشود.
در نوامبر نیز شاخص با افت بزرگتری به ۸۸.۷ رسید و هر دو مؤلفه وضعیت فعلی و انتظارات کاهش یافتند.
جمعبندی این مسیر ماهانه یک نکته روشن دارد: در ۲۰۲۵ مشکل اصلی، نبودِ یک شوک واحد نیست؛ بلکه ناتوانی شاخص در حفظ روند صعودی و برگشتهای مکرر به سمت بدبینی است. این نوع نوسان معمولاً با فضای نااطمینانی، فشار قیمتها و تردید نسبت به بازار کار همزمان میشود.
پیامدهای اقتصادی کاهش شاخص اعتماد مصرفکننده
شاخص اعتماد مصرفکننده کنفرانسبورد از دو بخش اصلی ساخته میشود: ارزیابی شرایط فعلی و انتظارات ششماهه آینده. وقتی افت بیشتر از سمت انتظارات میآید، پیامش این است که خانوارها نه فقط از وضعیت امروز، بلکه از آینده درآمد و فرصت شغلی هم مطمئن نیستند. در آوریل ۲۰۲۵ دقیقاً همین اتفاق دیده شد و انتظارات به شکل معنیداری پایین آمد. در نوامبر نیز افت چشمگیر انتظارات ثبت شد که نشان میدهد نگرانیها در ماههای پایانی سال دوباره شدت گرفته است.
از نظر کانالهای اثرگذاری، افت اعتماد معمولاً این پیامدها را تقویت میکند:
احتیاط در خریدهای بزرگ و کند شدن چرخه مصرفی: وقتی خانوارها آینده را مبهمتر میبینند، خرید خودرو، لوازم بزرگ و بعضی هزینههای اختیاری را عقب میاندازند. گزارشهای مربوط به خود شاخص معمولاً بخش خریدهای بادوام و برنامه سفر را هم رصد میکنند و با افت اعتماد، تمایل به برخی خریدها کاهش مییابد یا دستکم پرنوسان میشود.
حساسیت بیشتر به قیمتها و تورم ادراکشده: حتی اگر تورم رسمی کاهش یابد، تجربه روزمره قیمتها میتواند انتظارات را تحت فشار نگه دارد. در گزارشهای ماهانه، کنفرانسبورد معمولاً به انتظارات تورمی و نگرانی از قیمتها اشاره میکند و همین عامل یکی از محرکهای رفتاری در افت اعتماد است.
بازار کار به عنوان کلید اعتماد: در اکتبر و نوامبر، بخش مهمی از تضعیف شاخص به نگرانی از فرصتهای شغلی و چشمانداز بازار کار نسبت داده شد. وقتی سهم افرادی که کار را سختتر میبینند بالا میرود، انتظارات مصرفی نیز محافظهکارانهتر میشود.
در کنار این نکات، یک زاویه نسبتاً مثبت هم وجود دارد: نوسانی بودن شاخص نشان میدهد اعتماد کاملاً فرو نپاشیده و هر بار با اندکی بهبود در متغیرهای کلیدی، امکان برگشت وجود داشته است؛ همانطور که در مه و ژوئیه شاهد بازگشتهای مقطعی بودیم. این یعنی اگر فشار قیمتها تعدیل شود و بازار کار سیگنالهای باثباتتری بدهد، مصرف میتواند سریعتر از بخشهای سرمایهگذاری بهبود پیدا کند، چون تصمیمات مصرفی معمولاً چابکتر است.
جمعبندی
افت اعتماد مصرفکننده آمریکا در ۲۰۲۵ بیش از هر چیز روایت نااطمینانی است: سقوط شاخص تا ۸۶ در آوریل، بازگشت تا ۹۸ در مه، نوسان در تابستان و سپس کاهش دوباره تا ۸۸.۷ در نوامبر نشان میدهد خانوارها در طول سال بین امید و احتیاط جابهجا شدهاند.
برای تحلیلگران اقتصاد آمریکا، پیام عملی این روند آن است که موتور مصرف ممکن است در مقاطع کوتاهمدت فعال بماند، اما تا وقتی مؤلفه انتظارات ضعیف است، احتمال نوسان در مخارج و احتیاط در خریدهای بزرگ پابرجا خواهد بود. از منظر سیاستگذاری هم، هر اقدامی که ابهام بازار کار و فشار هزینهای خانوار را کاهش دهد، بیشترین اثر را روی احیای اعتماد خواهد داشت؛ چون در ساختار این شاخص، همین دو عامل تعیینکنندهترین نقش را بازی میکنند.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟